Walutą Zambii jest kwacha zambijska (kod ISO 4217: ZMW, symbol: ZK), dzieląca się na 100 mniejszych jednostek zwanych ngwee. Wymawia się ją po polsku jako „kłacza” – z lokalnych języków Nyanja i Bemba pochodzi znaczenie „świt”, symbolizujące „nowy świt wolności” zambijskich nacjonalistów.
Aktualny kurs wymiany na PLN
Na podstawie dostępnych danych rynkowych 1 ZMW jest wart około 0,38–0,40 PLN (szacunek na podstawie historycznych trendów i popularnych konwerterów). Dla precyzyjnego kursu zalecamy sprawdzenie aktualnych notowań na platformach takich jak Wise.
W starszych danych 10 000 ZMK (stary kod) równało się ok. 30 PLN, co ilustruje wieloletnią dewaluację; po redenominacji w 2013 roku oficjalnie stosuje się kod ZMW.
Kwacha cechuje się wysoką zmiennością z powodu inflacji, dlatego inwestorzy z Polski powinni uważnie śledzić kursy względem USD lub EUR i monitorować komunikaty banku centralnego.
Historia kwachy zambijskiej
Kwacha została wprowadzona 16 sierpnia 1968 roku, zastępując funta zambijskiego w relacji 2 ZMW = 1 funt (czyli 1 ZMW = 10 szylingów). W momencie emisji 1 kwacha była warta ok. 1,2 USD, jednak gwałtowna inflacja obniżyła jej siłę nabywczą; do 2009 roku za 1 USD płacono nawet ok. 4665 ZMW.
W latach 2012–2013 przeprowadzono redenominację: 1 nowa ZMW = 1000 starych ZMK, co uprościło rozliczenia i codzienne transakcje. Emisją zarządza Bank of Zambia, a słowo ngwee („świetlany”) pochodzi z języka Nyanja.
Nominały banknotów i monet
Banknoty
W obiegu najczęściej spotykane są banknoty: 2, 5, 10, 20, 50 i 100 ZMW – z wizerunkami prezydentów oraz symbolami narodowymi.
Historycznie: w 1968 roku wprowadzono m.in. 50 ngwee oraz 1, 2, 10 i 20 ZMW; w 1973 roku dodano nominał 5 ZMW i wycofano 50 ngwee.
Monety
Najważniejsze etapy zmian w monetach przedstawiają się następująco:
- 1968 – pierwsze emisje – brązowe 1 i 2 ZMW oraz miedziano‑niklowe 5, 10 i 20 ZMW;
- 1982 – zmiana materiału – brąz zastąpiono stalą pokrywaną miedzią;
- 1989 – nowy stop – wprowadzono stop mosiężno‑niklowy;
- 1969–1988 – nominały ngwee – pojawiło się 50 ngwee (1969), do 1983: 1 i 2 ngwee; w 1987 zakończono emisję 5 i 10 ngwee; w 1988 dodano 20 ngwee;
- 1992 – nowe emisje – stalowe niklowane 25 i 50 ngwee oraz mosiężne 1, 5 i 10 ZMW.
Z powodu inflacji monety mają niską wartość obiegową i rzadko krążą – częściej funkcjonują jako pamiątki turystyczne.
Ciekawostki o kwasze zambijskiej
Oto kilka praktycznych faktów i wskazówek dla podróżnych i inwestorów:
- Podwójna kwacha afrykańska – istnieje także kwacha malawijska (MWK), co bywa źródłem pomyłek; zambijska to ZMW (ISO 4217: 967);
- Turystyka i płatności – w Zambii najłatwiej wymieniać USD; karty kredytowe akceptują głównie hotele i większe punkty, a poza nimi niezbędna jest gotówka w kwachach; unikaj posługiwania się starym kodem ZMK;
- Inflacja i stabilność – kwacha utraciła znaczną część wartości od debiutu i pozostaje wrażliwa na ceny miedzi, kluczowego towaru eksportowego kraju;
- Symbolika – motyw „świtu” na banknotach nawiązuje do niepodległości Zambii z 1964 roku.
Do rozliczeń międzynarodowych stosuj kod ZMW (np. w systemie SWIFT), a w celach inwestycyjnych śledź raporty Bank of Zambia i bieżące kursy wymiany.
Ceniony doradca finansowy, prezentuje swoją bogatą wiedzę i profesjonalizm w każdym artykule na swoim własnym blogu. Jego praktyczne porady oraz umiejętność klarownego przekazywania skomplikowanych zagadnień finansowych sprawiają, że czytelnicy mogą czerpać z niego niezastąpioną wiedzę.